به گزارش پایگاه خبری تجریش ؛ بازار جهانی مس در سال‌های اخیر به یکی از پرنوسان‌ترین و در عین حال راهبردی‌ترین بازارهای کامودیتی تبدیل شده است. با اوج‌گیری روند گذار به انرژی‌های پاک، گسترش شبکه‌های هوش مصنوعی (AI) و دیتاسنترها، و از همه مهم‌تر چالش‌های ساختاری در عرضه معادن جهانی، قیمت مس در سال ۲۰۲۶ رکوردهای بی‌سابقه‌ای را به ثبت رسانده است. در این مقاله تحلیلی، آخرین پیش‌بینی مؤسسات معتبر مالی جهان مانند گلدمن ساکس (Goldman Sachs) و جی‌پی مورگان (J.P. Morgan) را درباره آینده قیمت مس، وضعیت عرضه و تقاضا و عوامل محرک آن زیر ذره‌بین قرار می‌دهیم.
۱. وضعیت کنونی بازار مس در سال ۲۰۲۶: عبور از مرزهای تاریخی
بازار مس در سال ۲۰۲۶ روزهای پرالتهابی را سپری می‌کند. قیمت هر تن مس در بورس فلزات لندن (LME) پس از لمس قله‌های تاریخی نزدیک به ۱۴,۵۰۰ دلار در اواسط سال ۲۰۲۶، هم‌اکنون در محدوده ۱۴,۳۰۰ دلار بر تن (معادل تقریبی ۶.۵ تا ۶.۶ دلار بر پوند) نوسان می‌کند. این رشد چشمگیر، ادامه‌دهنده روند صعودی قدرتمندی است که از سال گذشته میلادی آغاز شده بود.
با این حال، بازار جهانی با یک دوگانگی مواجه است: از یک سو، بازار خارج از آمریکا با کمبود شدید مس تصفیه‌شده و کاهش موجودی انبارها دست‌وپنجه نرم می‌کند و از سوی دیگر، سیاست‌های تجاری و تعرفه‌های ایالات متحده باعث انباشت بخشی از ذخایر در داخل خاک آمریکا شده است.
۲. پیش‌بینی قیمت مس توسط غول‌های مالی جهان
بررسی آخرین گزارش‌های تحلیلگران اقتصادی نشان می‌دهد که نگاه نهادهای مالی بزرگ به آینده مس، عمدتاً صعودی (Bullish) است، هرچند میان برآوردهای کوتاه‌مدت اختلاف نظرهایی وجود دارد.
آمار و ارقام کلیدی پیش‌بینی قیمت مس:
- گلدمن ساکس (به‌روزرسانی اکتبر ۲۰۲۶): این بانک معتبر در تازه‌ترین گزارش خود، پیش‌بینی‌های صعودی‌اش را باز هم افزایش داد. بر اساس تحلیل گلدمن ساکس، قیمت مس تا پایان سال ۲۰۲۶ به ۱۴,۷۰۰ دلار بر تن و میانگین آن در سال ۲۰۲۷ به ۱۵,۴۰۰ دلار بر تن خواهد رسید. این مؤسسه پیش‌بینی می‌کند که کسری عرضه مس در خارج از آمریکا در سال ۲۰۲۶ به حدود ۹۵۰ هزار تن برسد.
کسری عرضه جهانی یا کمبود مسِ در دسترس؟
با وجود نگرانی‌ها درباره محدودیت عرضه مس، باید میان تراز کلی بازار جهانی و میزان فلز قابل دسترس در مناطق مختلف تفاوت قائل شد. گروه بین‌المللی مطالعات مس (ICSG) در گزارش اکتبر ۲۰۲۶ خود پیش‌بینی کرده است که بازار جهانی مس تصفیه‌شده در سال ۲۰۲۶ با مازاد حدود ۱۰۴ هزار تن و در سال ۲۰۲۷ با مازاد حدود ۳۶۸ هزار تن روبه‌رو شود. در مقابل، برخی تحلیلگران بر این باورند که انباشت ذخایر در آمریکا و انتقال فلز به این کشور می‌تواند عرضه قابل دسترس برای سایر بازارها را محدود کند. بنابراین، وجود مازاد در تراز جهانی لزوماً به معنای فراوانی مس در تمام مناطق نیست؛ همان‌طور که کمبود منطقه‌ای نیز به‌تنهایی اثبات‌کننده کسری جهانی نیست. مسیر آتی قیمت مس به عواملی مانند سرعت رشد تولید معادن و پالایشگاه‌ها، تقاضای چین، توسعه مراکز داده و زیرساخت‌های انرژی، سیاست‌های تجاری و نحوه توزیع ذخایر بستگی خواهد داشت.
- جی‌پی مورگان (J.P. Morgan): این بانک رویکردی نسبتاً محافظه‌کارانه‌تر دارد و میانگین قیمت مس در سال ۲۰۲۶ را حول محدوده ۱۲,۰۷۵ دلار بر تن ارزیابی کرده و از کسری حدود ۳۳۰ هزار تنی مس تصفیه‌شده سخن می‌گوید.
- اس‌اندپی گلوبال (S&P Global): تحلیلگران این مؤسسه نیز میانگین سال ۲۰۲۶ را کمی بالاتر از ۱۲,۱۰۰ دلار بر تن پیش‌بینی کرده و تأکید دارند که با رشد تقاضای جهانی، چالش‌های تأمین مواد معدنی جدی‌تر خواهد شد.
سناریوی صعودی: احتمال رشد ۵۰ درصدی قیمت مس
در میان دیدگاه‌های صعودی بازار، دکتر استیو هانکه، اقتصاددان دانشگاه جانز هاپکینز، نیز به چشم‌انداز افزایشی مس توجه نشان داده است. بر اساس دیدگاه ثبت‌شده از او در ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، قیمت مس می‌تواند تا سه‌ماهه دوم سال ۲۰۲۷ حدود ۵۰ درصد رشد کند؛ سناریویی که با نگرانی درباره کاهش موجودی‌های قابل دسترس و محدودیت عرضه پشتیبانی می‌شود. با این حال، این برآورد را باید یک سناریوی خوش‌بینانه دانست، نه پیش‌بینی قطعی بازار. تحقق چنین رشدی به تداوم محدودیت عرضه، قدرت تقاضای صنعتی و سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های برق و مراکز داده بستگی دارد و افزایش تولید، آزادشدن ذخایر یا افت تقاضا می‌تواند نتیجه متفاوتی رقم بزند.
۳. محرک‌های اصلی تقاضا: چرا جهان به مس بیشتری نیاز دارد؟
چرا تقاضا برای «فلز سرخ» تا این حد بالا باقی مانده است؟ پاسخ در سه تحول بزرگ تکنولوژیک و صنعتی نهفته است:
الف) انقلاب هوش مصنوعی (AI) و دیتاسنترها
توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی و مراکز داده (Data Centers) فراتر از چیپ‌ها و سرورها، به حجم عظیمی از کابل‌کشی، تجهیزات الکتریکی، سیستم‌های خنک‌کننده و شبکه‌های توزیع برق نیاز دارد. طبق برآوردهای «وود مکنزی»، میزان فلز مس موردنیاز برای دیتاسنترها و شبکه‌های وابسته به آن‌ها، چندین برابر تجهیزات مستقیم درون‌سروری است.
ب) گذار انرژی و انرژی‌های تجدیدپذیر
توسعه پنل‌های خورشیدی، توربین‌های بادی، خودروهای الکتریکی (EV) و ارتقای شبکه‌های انتقال برق، مصرف مس را به شدت افزایش داده است. طبق گزارش آژانس بین‌المللی انرژی (IEA)، شبکه‌های برق ملی در کشورهای مختلف جهان برای هماهنگی با انرژی‌های تجدیدپذیر ناچار به نوسازی اساسی هستند.
۴. بحران در بخش عرضه؛ چرا معادن پاسخگوی تقاضا نیستند؟
مشکل اصلی بازار مس در سال‌های ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ نه افت تقاضا، بلکه تنگی شدید در بخش عرضه (Supply Deficit) است.
- افت عیار سنگ معدن: معادن بزرگ جهان (مانند معادن شیلی و پرو) با افت تدریجی عیار مس در خاک معدن مواجهند که استخراج مقدار مس خالص را سخت‌تر و پرهزینه‌تر می‌کند.
- موانع عملیاتی و فصلی: کاهش موقت تولید در برخی غول‌های معدنی (مانند BHP) و تأخیر در بهره‌برداری از پروژه‌های جدید معدنی، دست عرضه‌کنندگان را خالی نگه داشته است.
- چشم‌انداز بلندمدت: مؤسسه S&P Global هشدار داده است که تقاضای جهانی مس از حدود ۲۸ میلیون تن در سال ۲۰۲۵ ممکن است تا سال ۲۰۴۰ به مرز ۴۲ میلیون تن برسد و صنعت معدن‌کاری با یک شکاف و کسری بالقوه تا حدود ۱۰ میلیون تن مواجه شود.
۵. ریسک‌ها و عوامل بازدارنده پیش‌روی بازار
با وجود چشم‌انداز صعودی، سرمایه‌گذاران و فعالان صنعتی باید به ریسک‌های زیر نیز توجه داشته باشند:
- مقاومت مصرف‌کنندگان در برابر قیمت‌های بالا: قیمت‌های بالای ۱۴,۰۰۰ دلار بر تن باعث شده تا برخی صنایع پایین‌دستی در چین و سایر کشورها خریدهای خود را به تعویق انداخته یا به دنبال جایگزین‌های موقت (مانند آلومینیوم در برخی کاربردها) باشند.
- سیاست‌های کلان اقتصادی و تعرفه‌ها: تصمیمات تجاری ایالات متحده و نوسانات نرخ ارز دلار می‌تواند روند جریان سرمایه به بازار کامودیتی‌ها را تحت‌تأثیر قرار دهد.
نتیجه‌گیری و جمع‌بندی
پیش‌بینی قیمت مس نشان می‌دهد که این فلز حیاتی وارد یک دوره ساختاراً پرهزینه شده است. با تداوم کسری عرضه در سال‌های ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ و فشار فزاینده تقاضا از سوی فناوری‌های نوین، دیتاسنترهای هوش مصنوعی و انرژی‌های سبز، تحلیلگران ارشد بر این باورند که قیمت‌ها در بلندمدت پتانسیل تثبیت در کانال‌های بالاتر (تا آستانه ۱۵,۰۰۰ دلار و بالاتر) را دارند. برای فعالان صنعتی، سرمایه‌گذاران و زنجیره تأمین تجهیزات الکتریکی، رصد دقیق تحولات معادن و سیاست‌های کلان پولی کلید موفقیت در این بازار خواهد بود.
محمدحسین اکبرزاده
پایگاه خبری تجریش — دقیق در خبر، عمیق در تحلیل
Ble & telegram:@Tajrishonline instagram : @Tajrish.news
